GRONINGEN, ONSTWEDDE – Hieronder leest u een ingezonden bericht van Tjeerd Palstra met als titel: Kabinet verschuilt zich achter de dijken, achter de landsadvocaat en achter het MER (milieueffectrapportage) t.a.v. de eindberging radioactief afval en mogelijke komst van 2 kerncentrales in de Eemshaven.
Afgelopen vrijdagavond, 28 november 2025, was in d’ Ekkelkaamp een bijeenkomst, georganiseerd door het Verenigd Front Kern (afval)Gezond. Het betrof hier een tweede bijeenkomst. Bijzonder aan deze bijeenkomst was dat ook sprekers van het Ministerie van I&W (afdeling participatie eindberging radioactief afval) erbij waren, alsmede een onderzoek medewerker die gespecialiseerd is in opslag in zout van het Covra (Centrale Organisatie voor Radioactief Afval).
De bezoekers kwamen uit diverse plaatsen, o.a.: Blijham, Veele, Wedde, Onstwedde, Bourtange, Sellingen maar ook uit Gasselte, Gasselternijveen, Vries en zelfs uit Delft en Rhede (Duitsland). Het Ministerie van I&W had gevraagd niet meer dan 150 bezoekers bij de bijeenkomst toe te laten, omdat zij na afloop van de presentaties de mogelijkheid wilden hebben om bewoners één op één vragen te laten stellen. De overige 144 aanmeldingen die ontvangen waren voor deelname aan de bijeenkomst, worden verschoven naar de volgende bijeenkomst te Stadskanaal. Hieraan zullen ook bewoners uit de gemeente AA en Hunze deelnemen.
Naast inwoners en presentatoren was ook de politiek vertegenwoordigd: wethouder Egbert Hofstra van Stadskanaal, twee raadsleden (waarvan één uit Gieten en één uit Pekela) en statenlid van de Provinciale Staten: Fenna Feenstra. Ondanks dat de gemeenteraad en B&W van Westerwolde een krant en uitnodiging hebben ontvangen was er helaas geen vertegenwoordiging uit deze gemeente. Van de 1750 ontvangen zienswijzen in maart 2025 waren er ook slechts 89 afkomstig uit Westerwolde (welke door actieleden deur aan deur moesten worden opgehaald en van uitleg voorzien). ‘Heel veel bewoners van Westerwolde zijn niet op de hoogte’, stelt voorzitter Tjeerd Palstra ‘en daar gaan wij binnenkort actie op ondernemen o.a. via onze kwartaalkrant’.
Tijdens de bijeenkomst heerste een goede sfeer, bewoners stelden kritische vragen, de sprekers (ook de ambtenaren) ontvingen applaus en dankwoorden van het aanwezige publiek. Palstra was trots op de bezoekers, daar deze goed onderbouwde en kritische vragen stelden waarvan ook de ambtenaren onder de indruk waren en lang niet op alles antwoord konden geven. Volgens de sprekers van het Ministerie I&W bevindt zich alles nog in een beginstadium, terwijl wel op korte termijn belangrijke beslissingen moeten worden genomen die verstrekkende gevolgen hebben voor onze leefomgeving.
‘Maar’, stelt Palstra, ‘wij wachten niet af tot de overheid ons bij de hand neemt om te mogen praten over kernenergie en eindberging van radioactief afval. Wij nemen zelf initiatief om te voorkomen dat wij zo aan tafel mogen zitten met 3-0 achterstand’. Ook kerndeskundige Jan Haverkamp van Wise (World Information Service on Energy) was aanwezig en deelde zijn kennis en zorgen over de mogelijke komst van kerncentrales in de Eemshaven.
Het punt veiligheid kwam meermaals aan de orde, maar de betreffende spreker van het Covra kon geen garanties bieden, hier moet nog meer onderzoek naar plaatsvinden. Inwoner en actielid uit Onstwedde (dhr. Bert Feiken) zei het volgende: “Veilig? Ik heb precies datzelfde gehoord toen ze begonnen met het aardgas”.
En hierbij citeer ik Arie Schurink, inwoner van Gasselte, die het als volgt verwoordde: “De stellingheid waarmee door de vertegenwoordigers van het Ministerie van I&W en het Covra wordt aangenomen dat geologische kernafvalopslag in zout volgens de nieuwe methodes veilig en haalbaar is, deed mij denken aan de uitspraak van de kapitein op de Titanic: “Zelfs God zou deze boot niet kunnen laten zinken”. Vervolgens dacht God daar kennelijk anders over. Ook toen waren er niet genoeg reddingsboten.
Als de ondergrondse tunnels dicht gebetonneerd zijn en de grond beweegt (en dat doet het), dan kun je het afval er met geen mogelijkheid meer uithalen en wordt het op termijn simpelweg een ondergrondse ramp. Bij elke tunnel die je ondergronds graaft krijg je onherroepelijk te maken met indringend water wat je moet blijven wegpompen tijdens de mijnbouw. Ook in steenzout. Zout lost op in water, zout water dringt in poreus beton, laat het kraken. Dit is het begin van het einde. Het scenario waar men bij een nucleaire meltdown van een reactor juist voor vreest; de stralende troep in het grondwater.”
Tekst en foto’s: Tjeerd Palstra