NIEUWE PEKELA – Zaterdagmiddag is de tentoonstelling: Saudade -Pekelder kapiteins de oceaan over – geopend.
Om 13.30 uur begon de inloop in Het Tehuis in Nieuwe Pekela, waar genodigden bijeenkwamen voor de opening van de wisseltentoonstelling Saudade – Pekelder kapiteins de oceaan over. De middag stond in het teken van de rijke maritieme geschiedenis van Pekela en de internationale handelsvaart waarin Pekelder kapiteins een belangrijke rol speelden.
De aanwezigen werden welkom geheten door de heer Oppewal, die in het bijzonder aandacht vroeg voor de komst van Henrique Choer Morales, Deputy Head of Mission van de Braziliaanse ambassade in Den Haag. Vervolgens kreeg de heer Willem de Grooth, een nazaat van een Pekelder kapitein, het woord voor een inhoudelijke inleiding. Hij schetste een beeld van de tijd waarin Pekelder schepen de oceanen bevoeren en handelsroutes onderhielden met onder andere Brazilië.
Uit historische bronnen blijkt dat de ladingen vanuit Europa vooral bestonden uit stukgoederen die werden ingeladen in havens als Hamburg en Antwerpen. Ook steenkool uit de Britse haven Cardiff vormde een belangrijke handelsstroom richting Zuid-Amerika. Op de terugreis namen schepen vaak producten mee als wol, gezouten huiden en vlees. Daarnaast speelde verfhout, met name het zogeheten brazilhout, een grote rol; een grondstof die zelfs zijn naam gaf aan het land Brazilië.
De reizen waren allesbehalve eenvoudig. De vaart naar Zuid-Amerika duurde doorgaans zo’n twee maanden en werd sterk beïnvloed door passaatwinden en wisselende omstandigheden op zee. Schepen voeren regelmatig eerst naar Falmouth in Engeland, waar zij hun definitieve bestemming en vrachtinstructies ontvingen — een praktijk die bekend stond als “Falmouth for orders”. Kapiteins moesten vervolgens flexibel inspelen op kansen: zij konden een retourlading regelen, handel drijven op rivieren of langs de kust varen op zoek naar nieuwe vracht.
Na de inleiding volgde een korte pauze. Vervolgens nam burgemeester J. Kuin het woord. Hij onderstreepte het belang van het maritieme verleden voor de identiteit van de regio en nodigde de heer Berghuis uit om het eerste exemplaar van het boek Het verhaal van Pekela in ontvangst te nemen. Ook de heer Morales en de heer Oppewal ontvingen een exemplaar.
Daarna kreeg de conservator, die samen met Oppewal de tentoonstelling had voorbereid, kort het woord. Zij gaf een toelichting op de inhoud van de expositie en de bijzondere objecten en verhalen die bezoekers kunnen ontdekken.
Het gezelschap verplaatste zich vervolgens naar het Kapiteinshuis in Nieuwe Pekela, waar de officiële opening van de tentoonstelling werd verricht door de heer Morales en burgemeester Kuin. Aansluitend kregen de aanwezigen de gelegenheid om de tentoonstelling te bezichtigen, onder het genot van een hapje en een drankje.
Tekst en foto’s: Freddy Stötefalk
