OUDESCHANS – Het 50-jarig bestaan van de Stichting Vesting Oudeschans (SVO) werd zaterdag gevierd met een bijzondere wandeling door en rond het historische vestingdorp. Tijdens de besloten bijeenkomst voor donateurs en genodigden kwam de rijke geschiedenis van Oudeschans tot leven in woord, beeld en muziek.
De Stichting Vesting Oudeschans werd op 21 mei 1976 notarieel opgericht als opvolger van de Vereniging Vesting Oudeschans, die in 1972 ontstond. De stichting zet zich sindsdien in voor het behoud en de renovatie van de voormalige vesting, zodat Oudeschans een aantrekkelijk woon- en leefdorp blijft met een beschermd dorpsgezicht.
Bij de reconstructie van de vesting, die oorspronkelijk in 1593 werd aangelegd, werden in de jaren tachtig de wallen, grachten en bastions aan de zuidwestzijde opnieuw zichtbaar gemaakt. Mede dankzij de inzet van de SVO, bewoners en bestuurders bleef Oudeschans behouden als waardevol cultuurhistorisch monument en als een van de weinige overgebleven grensvestingen uit de Tachtigjarige Oorlog.
De genodigden kwamen zaterdag samen in het Vestingmuseum. Vervolgens werden zij ontvangen in de Garnizoenskerk, die dit jaar haar 400-jarig bestaan viert. Commissaris van de Koning René Paas sprak daar de aanwezigen toe. In de kerk waren portretten van Oudeschanskers te zien, gemaakt door kunstenaar Reina Sandee.
Daarna werden de deelnemers verdeeld in drie groepen voor een wandeling van 3,2 kilometer langs vijftien minievenementen. Volgens SVO-voorzitter Renske Lambeck kennen veel bezoekers Oudeschans vooral van De Javaan, het Vestingmuseum, galerie Erika Stulp en de concerten in de Garnizoenskerk, waarvan onlangs het vijftigste seizoen werd afgesloten. “Maar de open schootsvelden rond het vestingdorp blijven vaak onbekend. Daarom wilden we juist ook dat deel van Oudeschans laten zien,” aldus Lambeck.
Onderweg kregen de deelnemers een veelzijdig programma voorgeschoteld. Aart Jan Langbroek vertelde bij de kolk over biodiversiteit en er werd uitleg gegeven over de werking van het gemaal. Ook werd een verhaal van Erik Hulsegge voorgedragen over Nico Wolthek, die tijdens de Tweede Wereldoorlog om het leven kwam. Het verhaal werd voorgelezen door een neef van Wolthek.
De aanleiding daarvoor ligt in een bijzondere vondst. Toen het huis van Grietje Wolthek (1927-2021) werd leeggehaald, trof de SVO – erfgenaam van haar nalatenschap – meer dan honderd persoonlijke documenten aan, waaronder brieven, foto’s en condoleancekaartjes. Op de kaartjes werd oprechte deelneming uitgesproken voor het overlijden van Nico Wolthek, de broer van Grietje, die nadat hij door een NSB er werd verraden, tijdens de oorlog te werk werd gesteld in Wilhelmshaven, Duitsland. Daar kreeg hij door de erbarmelijke leefomstandigheden tyfus en werd naar huis gestuurd. Hij overleed op 5 augustus 1943 op 22 jarige leeftijd in het Academisch Ziekenhuis te Groningen.
Verder konden deelnemers onderweg genieten van kunst, muziek en geschiedenis. Archeoloog Ko Lenting vertelde over zijn boek: Oudeschans Vesting aan de Dollard, dat later dit jaar verschijnt. Er waren minioptredens van Petra Koorn, een band en een klassiek koor en konden bezoekers luisterden naar een speciaal voor Oudeschans geschreven lied.
Tijdens de twee uur durende wandeling werden de deelnemers bovendien getrakteerd op een ijsje. De feestelijke middag werd met een hapje en een drankje bij De Javaan afgesloten.
Foto’s: Jan Glazenburg en Ruud Hemmen
