VLAGTWEDDE – Het moest een middag en avond worden van informatie, dialoog en het presenteren van nieuwe kansen rond het Liefstinghsbroekbos. Maar wie de zaal van Partycentrum Rendering in Vlagtwedde binnenstapte, kwam maandag nogal wat wantrouwen tegen. “Als je mij wat belooft, dan moet je dat nakomen.”
De inloopbijeenkomst over de toekomst van het bosgebied maakte duidelijk dat er nog steeds een behoorlijke kloof is tussen de rekentafels van de overheid en de bewoners rond het kwetsbare Natura2000 gebied. Tussen de displays met kleurrijke kaarten, hydrologische modellen en het team van deskundigen liepen veel bezorgde omwonenden en boeren.
Hoewel de provincie Groningen vooraf benadrukte dat er écht gezocht wordt naar gezamenlijke oplossingen, en de deskundigen hun best deden dit uit te leggen en er zelfs budget klaarligt voor vrijwillige regelingen, was de sfeer wantrouwend. Uit angst voor de gevolgen voor hun bedrijf of woonsituatie durfden aanwezigen hun verhaal daarom alleen anoniem aan Groningen1 kwijt.
Gebroken beloftes
Het grootste pijnpunt in de zaal bleek de lange geschiedenis van het gebied te zijn. Voor de overheid is de ‘gebiedsgerichte aanpak’ rond het bos een nieuw project. Echter voor de bewoners rond het natuurgebied is het de zoveelste herinrichting in een lange reeks van plannen. Het is een slepend dossier geworden met veel dikke rapporten als resultaat. Een van de aanwezige bewoners memoreerde met hoorbare frustratie aan eerdere rondes, waarbij al veel landbouwgrond werd ingeleverd voor de natuur. Destijds was de harde afspraak dat dit de allerlaatste keer zou zijn. “De afspraken die in de herinrichting met de overheid gemaakt zijn, zijn dus niks waard”, klinkt het bitter bij een van de tafels. Een andere bezoeker valt hem bij: “Als je mij wat belooft, dan moet je dat nakomen.”
Nu al water in de kelder
Naast de stikstofdiscussie richtten de meeste zorgen zich op het plan om het grondwaterpeil te verhogen om de verdroging van het twintig hectare kleine bos te stoppen. Een bewoner die al tientallen jaren in het gebied woont, ziet de bui al hangen. Volgens hem tast de overheid volledig in het duister over de werkelijke waterhuishouding rondom het bos en worden oude toezeggingen genegeerd.
“Iets beloven is één, maar doen is twee”, zegt hij hoofdschuddend. “Ik heb al dertig jaar grond in gebruik en de helft van wat toen is beloofd, is nog niet waargemaakt. Sterker nog: ik heb nú al water in de kelder staan. Dit klopt gewoon niet. En dan willen ze het peil nóg verder omhoog schroeven?”
Papier versus praktijkkennis
Wat een aantal bezoekers misschien nog wel het meest lijkt dwars te zitten, is het gevoel dat ze niet serieus worden genomen door de ingevlogen experts. Er ligt een dik pakket aan onderzoeken over ecologie, bodem en archeologie; er staan mooie borden met uitleg hoe het plan het kleine bos moet redden van de ondergang. Maar de jarenlange praktijkervaring van de mensen die het land daadwerkelijk beheren en er wonen, lijkt volgens de bezoekers in de plannen nauwelijks mee te wegen.
“We zijn hier groot geworden, we weten precies hoe het gebied werkt”, zegt een geëmotioneerde buurtbewoner die naar de kaarten kijkt. “Maar ze nemen simpelweg niets van ons aan. Het is berekend door een computer en zo staat het op papier. Maar de werkelijkheid buiten in het gebied trekt zich niks aan van hun spreadsheets.”
De provincie gaf aan alle reacties en opmerkingen mee te nemen in de verdere uitwerking van hun plannen rond Liefstinghsbroek. Maar het is duidelijk dat heel wat meer te repareren valt dan alleen de hydrologie van een eeuwenoud bos.
Video: Malou Vos