NIEUWE PEKELA, GRONINGEN – Het Cultuurfonds Groningen investeert in het tweede kwartaal van 2026 in zestien cultuurprojecten in de provincie. Eén van de grootste bijdragen gaat naar de theatervoorstelling De Wichter van Champ Clark. Stichting Waark ontvangt hiervoor een subsidie van 10.000 euro.
De voorstelling vertelt het waargebeurde verhaal van dertig jonge vrouwen uit Nieuwe Pekela die in december 1969 het werk neerlegden bij de sigarenfabriek Champ Clark. De vrouwen protesteerden tegen ongelijke beloning, omdat zij ondanks een loonsverhoging nog altijd minder zouden verdienen dan hun mannelijke collega’s. De spontane actie groeide uit tot een vier weken durende staking en wordt gezien als de eerste wilde vrouwenstaking voor gelijk loon in de Nederlandse geschiedenis.
Na weken van onderhandelen, waarbij vakbondsleider Fré Meis uiteindelijk bemiddelde, stemde de directie in met gelijke beloning voor mannen en vrouwen. Daarmee schreven de zogenoemde ‘sigarenmeisjes van Nieuwe Pekela’ geschiedenis.
De voorstelling is een eerbetoon aan de moed, saamhorigheid en vastberadenheid van deze vrouwen. Onder regie van Karin Noeken brengt Theatergroep Waark het verhaal opnieuw tot leven in een muziektheatervoorstelling in het Gronings/Nedersaksisch. De teksten zijn geschreven door Nico van der Wijk en de muziek is gecomponeerd door de Groningse zanger Bert Hadders. Met een volledig vrouwelijke cast wordt het verhaal verteld van vrouwen die, zonder zichzelf als feministen te zien, opkwamen voor gelijke behandeling en eerlijke beloning.
De geschiedenis van Champ Clark is nauw verbonden met Pekela. De fabriek begon eind negentiende eeuw als sigarenmakerij Albatros en groeide uit tot een moderne tabaks- en sigarenfabriek die producten leverde voor de Nederlandse en internationale markt. Na de Tweede Wereldoorlog werd de productie steeds verder gemechaniseerd, waardoor arbeidsplaatsen verdwenen. De staking van 1969 maakte de fabriek landelijk bekend. Twee jaar later, in 1971, ging Champ Clark failliet door teruglopende verkopen, stijgende loonkosten en financiële problemen.
De Wichter van Champ Clark is vanaf 25 oktober 2026 tot en met 1 juni 2027 te zien in verschillende theaters en dorpshuizen in Groningen.
Naast deze voorstelling ondersteunt het Cultuurfonds Groningen nog diverse andere projecten. Zo ontvangt Stichting Développé 3.000 euro voor een vijfdaags dansprogramma voor jonge danstalenten en ontvangt Stichting Martini BrassBand Groningen 2.000 euro voor het educatieproject Iedere school verdient een kinderconcert.
Boek over kloosters
Ook krijgt Stichting St. Bernardushof 6.000 euro voor het boek 34 Groninger kloosters. In het boek wordt het rijke kloosterverleden van de provincie Groningen zichtbaar gemaakt. Hoewel er tegenwoordig nog maar weinig over is van deze 34 kloosters, is de invloed nog steeds terug te vinden in het landschap, de cultuur en de identiteit van de regio. Het boek is mede tot stand gekomen door de samenwerking met museum Klooster Ter Apel, kloostermuseum Aduard, stichting Bezoekerscentrum Klooster Yesse en Historische Commissie Thesinge. De auteurs zijn Edzard Knol en Hein Bekenkamp.
In totaal investeert het Cultuurfonds Groningen dit kwartaal 92.500 euro in zestien cultuurprojecten verspreid over de provincie. Hiermee wil het fonds bijdragen aan het behoud en de ontwikkeling van cultuur en erfgoed in Groningen.