Hoe nuchter is de noorderling?Je zou denken dat we met onze no-nonsense mentaliteit wel raad weten met een borrel. Drank heeft van oudsher dan ook een stevige rol gespeeld in het leven van vooral de Oost-Groningers. Van de borrel bij de koffie tot het biertje na het werk: alcohol is net zo gewoon als de klei op je klompen.
Vroeger was alles anders
In de tijd van onze overgrootouders was alcohol heel normaal. Water was vaak vies en onbetrouwbaar, dus dronk je bier. Zelfs kinderen kregen ‘dunbier’ mee naar school. In Oost-Groningen, waar het leven zwaar was door de landbouw en later de industrie, was een stevige borrel na een dag zwoegen niet zomaar ontspanning. Het was haast een medisch voorschrift.
De protestantse werkethiek zorgde ervoor dat hard werken en hard drinken hand in hand gingen. Na een week ploegen, zaaien of oogsten was de zaterdagavond in de kroeg heilig. Jenever stroomde rijkelijk, want goedkoop en effectief tegen de pijn in je rug en de zorgen in je kop.
De cultuur van ‘gewoon doen’
In onze noordelijke cultuur drinken we problemen liever weg dan dat we erover praten. “Gewoon doorzetten” is het motto, en als het even moeilijk wordt, dan lost een borreltje dat wel op. Deze houding heeft ervoor gezorgd dat alcoholproblemen lang onzichtbaar bleven.
In dorpen zoals Winschoten, Veendam en Stadskanaal was de kroeg het sociale centrum. Hier werden de zaken gedaan, nieuws uitgewisseld en vriendschappen gesloten. Dronk je niet mee, dan hoorde je er niet bij. De sociale druk om te drinken kan je nog steeds voelen tijdens dorpsfeesten en familiebijeenkomsten.
Moderne voordelen en uitdagingen
De voordelen van onze dranktraditie zijn er zeker. Gezelligheid is makkelijker met een glas in de hand, en onze beroemde Groningse gastvrijheid wordt er alleen maar beter van. Een borrel bij belangrijke momenten hoort er gewoon bij, van geboorte tot begrafenis.
Maar de keerzijde is er ook. Waar vroeger lichamelijk zwaar werk de alcohol weer wegwerkte, zitten we nu vooral achter computers. Het weekend borreltje is uitgegroeid tot dagelijkse wijnjes bij het eten. En voor je het weet zit je in een patroon waar je moeilijk uit komt.
Hulp zoeken hoeft niet moeilijk te zijn
Gelukkig wordt het steeds normaler om hulp te zoeken. Waar mensen vroeger nog met schaamte naar de huisarts gingen, zijn er nu veel meer mogelijkheden. Sommigen kiezen voor een prive kliniek verslaving, omdat daar meer privacy en kortere wachttijden zijn.
Anderen gaan naar een verslavingskliniek buitenland, bijvoorbeeld naar THE YOUTURN, die bekendstaat om de persoonlijke benadering. Het voordeel van behandeling in het buitenland is dat je even helemaal weg bent uit je gewone omgeving en de sociale druk die daarbij hoort.
Nieuwe tradities
Langzaam maar zeker ontstaan er nieuwe tradities. De Bob wordt ook hier populairder. Tijdens feestjes is het steeds normaler om water of frisdrank te drinken. Vooral jongeren zijn bewuster bezig met hun drankgebruik.
Dat betekent niet dat we onze gezellige cultuur kwijtraken. Integendeel: door bewuster om te gaan met alcohol kunnen we er juist meer van genieten. Een goede borrel op het juiste moment smaakt toch veel beter dan drinken op de automaat omdat het nou eenmaal zo hoort.